વાસ્તવિક વાયુઓ આદર્શ વર્તણૂકથી વિચલન દર્શાવે છે. ઉદાહરણો સાથે સમજાવો.

(N/A) બોઈલના નિયમ મુજબ,$pV \rightarrow p$ (અચળ તાપમાન) ના આલેખની સમજૂતી: સૈદ્ધાંતિક મૂલ્ય $pV = nRT$ છે. અચળ તાપમાને અને તમામ દબાણે,આદર્શ વાયુ માટે $pV \rightarrow p$ ના આલેખ માટે $X$-અક્ષને સમાંતર રેખા મળે છે.
પરંતુ વાસ્તવિક વાયુઓ માટે,$pV \rightarrow p$ નો આલેખ સીધી રેખા નથી. અચળ તાપમાને આલેખમાં દર્શાવ્યા મુજબ:
આ આલેખ વાસ્તવિક વાયુ માટે સીધી રેખા નથી અને આદર્શ વાયુ વર્તણૂકથી વિચલન દર્શાવે છે. વધુમાં,તે આદર્શ વાયુની જેમ $X$-અક્ષને સમાંતર નથી.
આલેખ પ્રકાર-$I$: ડાયહાઈડ્રોજન $(H_2)$ અને હિલિયમ $(He)$ માટેના આલેખ સીધી રેખાઓ છે,અને દબાણ વધવાની સાથે $pV$ વધે છે.
આલેખ પ્રકાર-$II$: વાસ્તવિક વાયુઓ કાર્બન મોનોક્સાઈડ $(CO)$ અને મિથેન $(CH_4)$ અલગ પ્રકારનો વળાંક દર્શાવે છે.
$\rightarrow$ વળાંક મુજબ,$CO$ અને $CH_4$ આદર્શ વાયુ વર્તણૂકથી ઋણ વિચલન દર્શાવે છે. દબાણમાં વધારા સાથે $pV$ નું મૂલ્ય ઘટે છે,લઘુત્તમ મૂલ્ય સુધી પહોંચે છે,અને તે પછી,દબાણ વધવાની સાથે $pV$ નું મૂલ્ય વધે છે,જે આદર્શ વાયુ રેખાને છેદે છે જ્યાં વિચલન શૂન્ય થઈ જાય છે.
$\Rightarrow$ કેટલાક વાયુઓ માટે,દબાણ વધવાની સાથે $pV$ નું મૂલ્ય વધે છે,અને સતત ધન વિચલન જોવા મળે છે.
આમ,વાસ્તવિક વાયુઓ તમામ પરિસ્થિતિઓમાં આદર્શ વાયુ સમીકરણનું પાલન કરતા નથી.
$(B)$ બોઈલના નિયમ મુજબ,$p \rightarrow V$ ($T$ અચળ) ના આલેખમાં વિચલનની સમજૂતી:
વાસ્તવિક વાયુ માટે $p \rightarrow V$ નો આલેખ આદર્શ વાયુ વર્તણૂકથી વિચલન દર્શાવે છે. $p \rightarrow V$ વળાંક આકૃતિમાં આપેલ છે,જે આદર્શ વાયુ વળાંકથી વાસ્તવિક વાયુનું વિચલન દર્શાવે છે.